Το πολύ σοβαρό θέμα "εκρίζωσης της βίας από τα ΑΕΙ" πραγματεύεται το δημοσίευμα της Καθημερινής της Κυριακής, της 13ης Δεκεμβρίου, με την υπογραφή του έγκριτου και ειδικού σε θέματα ανώτατης εκπαίδευσης δημοσιογράφου Απόστολου Λακασά.
Στο πολύ ενδιαφέρον άρθρο διατυπώνεται η άποψη της Υδραίας Καθηγήτριας Εγκληματολογίας στο Πάντειο Πανεπιστήμιο, Χριστίνας Ζαραφωνίτου.
Επίσης αναφέρονται στο θέμα, ο πρώην υπουργός Νίκος Φίλης, ο πρώην πρύτανης ΕΚΠΑ Μιχ. Σταθόπουλος, ο επίσης πρώην πρύτανης Χρ. Κίττας.
Η εκρίζωση της βίας από τα ΑΕΙ
Πολιτικοί και ακαδημαϊκοί αξιολογούν στην «Κ» τα κυβερνητικά μέτρα για την αντιμετώπιση του φαινομένου
Τα μέτρα που προωθεί η κυβέρνηση θα αντιμετωπίσουν τα φαινόμενα βίας και παραβατικότητας στα πανεπιστήμια; Η απάντηση δεν είναι εύκολη καθώς το πρόβλημα είναι σύνθετο, και με βαθιές ρίζες. Οξύνθηκε βέβαια έντονα την τελευταία δεκαετία, ωστόσο μέσα σε αυτά τα χρόνια έχουν γίνει ουκ ολίγες προσπάθειες για την αντιμετώπιση των εκτρόπων κατά πανεπιστημιακών αλλά και φοιτητών εντός των ΑΕΙ. Ωστόσο και σήμερα το πρόβλημα παραμένει.
Το ζητούμενο εντέλει είναι η εφαρμογή του νόμου. Εκεί θα κριθούν όλα καθώς, όπως ανέφερε στην «Κ» πρύτανης εμβληματικού ΑΕΙ, «είναι πολύ δύσκολο να περάσουν αυτά τα μέτρα από τη Σύγκλητο κάθε ιδρύματος». Από την πλευρά του, πρώην υπουργός και πανεπιστημιακός δήλωσε σκωπτικά στην «Κ», «μα τι αστυνομία μου λέτε! Είναι τόσο φοβισμένοι οι πρυτάνεις και οι πανεπιστημιακοί με αποτέλεσμα στην πράξη τα μέτρα να μείνουν κενό γράμμα». Το θέμα θα τεθεί στη συνεδρίαση της Συνόδου των Πρυτάνεων που θα πραγματοποιηθεί την προσεχή Τρίτη, με την παρουσία της υπουργού Παιδείας Νίκης Κεραμέως.
Τέσσερις πολιτικοί και ακαδημαϊκοί αξιολογούν στην «Κ» τα κυβερνητικά μέτρα, και δηλώνουν τι προτείνουν για την αντιμετώπιση των φαινομένων βίας στα ΑΕΙ. Ο Νίκος Φίλης, πρώην υπουργός Παιδείας επί ΣΥΡΙΖΑ, ο Μιχάλης Σταθόπουλος, που έχει διατελέσει πρύτανης του ΕΚΠΑ και υπουργός Δικαιοσύνης, ο πρώην πρύτανης του Πανεπιστημίου Αθηνών, Χρήστος Κίττας, και η εγκληματολόγος, καθηγήτρια στο Πάντειο Πανεπιστήμιο Χριστίνα Ζαραφωνίτου με τις θέσεις τους αποτυπώνουν τις πτυχές ενός δυσεπίλυτου, κατά βάση, πολιτικού προβλήματος.
Η ισορροπία μεταξύ ασφάλειας και ελευθερίας
Της ΧΡΙΣΤΙΝΑΣ ΖΑΡΑΦΩΝΙΤΟΥ
Οι χώροι των πανεπιστημιακών ιδρυμάτων είναι άμεσα συνδεδεμένοι με την ελευθερία της έκφρασης, τον σεβασμό της δημοκρατίας και των συναρτώμενων με αυτήν αξιών. Στο ακαδημαϊκό περιβάλλον καλλιεργούνται η Παιδεία και ο πολιτισμός. Μόνον ως οξύμωρο μπορεί, άρα, να χαρακτηριστεί το φαινόμενο εκδήλωσης διαφόρων μορφών βίας και ανομίας στα πανεπιστήμιά μας. Φαινόμενα, τα οποία δυστυχώς δεν είναι καθόλου σπάνια και των οποίων οι συνέπειες είναι δυσμενείς, σε πολλά επίπεδα.
Η πρόσφατη ακραία μορφή βίας κατά του πρύτανη του Οικονομικού Πανεπιστημίου Αθηνών έκανε φανερή την έλλειψη κοινωνικής ανοχής απέναντι στον παραλογισμό που τείνει να γίνει «κανονικότητα» και ενίσχυσε τη συναίνεση για την πρόληψη και αντιμετώπιση κάθε μορφής βίας στα ελληνικά πανεπιστήμια. Το εγχείρημα δεν είναι, ωστόσο, απλό και, παρότι βρίσκει έρεισμα σε ισχύουσες πρακτικές της διεθνούς εμπειρίας, οφείλει να σεβαστεί τις ιδιαιτερότητες της ελληνικής πραγματικότητας, για να είναι βιώσιμο και λειτουργικό. Η συνθετότητα του ζητήματος προκύπτει και από το γεγονός ότι δεν κατέστη δυνατή η αντιμετώπισή του από την ίδια την πανεπιστημιακή κοινότητα, η οποία καλείται να διαδραματίσει κομβικό ρόλο στην εξεύρεση της καταλληλότερης λύσης.
Η επιλογή των μέτρων θα πρέπει να έχει ως άξονες τις συνταγματικά κατοχυρωμένες αξίες της ασφάλειας και της ελευθερίας και τη μεταξύ τους ισορροπία, και να βασίζεται στις αρχές της αναλογικότητας και αναγκαιότητας, κατά τρόπο ώστε να προκριθούν ως προσφορότερα τα ηπιότερα μέτρα, και δη προληπτικού χαρακτήρα. Με αφετηρία τη θεμελιώδη αρχή ότι «κάθε πρόσωπο έχει δικαίωμα στην ελευθερία και στην ασφάλεια» (άρθρο 6 Χάρτη των Θεμελιωδών Δικαιωμάτων της Ευρωπαϊκής Ενωσης), είναι ζήτημα δημοκρατικής ωριμότητας ο αποκλεισμός κάθε μορφής βίας από τα πανεπιστήμιά μας και είναι κοινή ευθύνη όλων μας.
